?bn Haldun Üniversitesinde Konferans

?bn Haldun Üniversitesinde, alan?nda uzman konu?mac?lar?n kat?l?m?yla ba?ar?l? lise ö?rencilerine yönelik ?bn Haldun Konferanslar? ba?lad?.

Konferans serisinde, psikolojiden uluslararas? ili?kilere, sosyolojiden din bilimlerine, iktisattan hukuka sosyal bilimlerin hemen her alan?na dair bilgilendirmeler yap?lacak, sosyal bilimlere dair merak edilenler cevaplar?n? bulacak.

Ba?ak?ehir ve çevresindeki orta ö?retim kurumlar?ndan gelen yo?un bir ö?renci kitlesini a??rlad???m?z ?bn Haldun Konferanslar?’n?n ilkinde, Rektörümüz Prof. Dr. Recep ?entürk, sosyoloji alan?na dair “Sosyal Bilimci: Deney Tüpünün ?çindeki Gözlemci” ba?l?kl? bir konu?ma gerçekle?tirdi. 9 Ocak Çar?amba günü Ba?ak?ehir Yerle?kemizdeki Mukaddime Salonu’nda gerçekle?en konferansta Prof. Dr. ?entürk, “bir sosyal bilimci neyi, nas?l, niçin yapar” sorular?na dair ufuk aç?c? ve ilgiyle takip edilen bir sunum yapt?.

Sosyal Bilimlerde Pozitivistler de ?ndirgemeci, ?dealistler de…

Genel itibariyle dünyada iki farkl? sosyal bilim anlay??? oldu?unu belirten Prof. Dr. Recep ?entürk, bunlar?n pozitivist ve idealist anlay??lar oldu?unu dile getirerek ?unlar? aktard?: “Bir anlay?? diyor ki, bilimsel metodlar evrenseldir; do?a bilimlerinde de sosyal bilimlerde de deney ve gözlem yoluyla her yerde tekrarlanabilir sonuçlar elde edilebilir.

Bunlar pozitivistlerdir. Buna kar??n idealist sosyal bilimciler de sosyal bilimlerle do?a bilimlerinin metodlar? farkl?d?r, her metod her olaya uygulanamad??? gibi her olay her yerde ayn? sonuçlar da do?urmaz. Çünkü toplumsal hareketlerin arkas?nda bir ‘niyet’ ve ‘irade’ vard?r ve bunlar gözlemlenemez. ?dealistlere, i?in fikir, ilim, hikmet taraf?n? önemseyenler de diyebiliriz.”

“Bizler Çok Katmanl? Bir Varl?k Anlay???na Sahibiz”

?u an dünyada en yayg?n olan anlay???n pozitivist anlay?? oldu?unu sözlerine ekleyen Prof. Dr. ?entürk, “ancak biz bu anlay??lardan ikisini de benimsemiyoruz” diyerek üçüncü yola ?u sözlerle i?aret etti: “Pozitivistler, indirgemeci bir yakla??mla sosyal bilimlere ve sosyal olaylara yakla??yorlar.

?dealistlerin yapt??? da bir ba?ka tür indirgemecilik… Biz diyoruz ki, sosyal olaylar?n ve davran??lar?n iki boyutu vard?r; gözlenen ve gözlemlenemeyen… ?bn Haldun bunu ‘zahir’ ve ‘bat?n’ boyutlar olarak ifade eder. Bizler çok katmanl? bir varl?k anlay???na sahibiz. Sosyal bilimlerde de bu çok katmanl? varl?k anlay???n? esas al?yoruz ve meseleleri hem görünen boyutuyla hem de görünmeyen boyutuyla de?erlendirip birtak?m sonuçlara varmaya çal???yoruz.”

Sosyal Bilimci Neden “Deney Tüpünün ?çinde”?

Dünyada insanl???n kar??la?t??? mevcut sorunlar?n yüzde 90’?n?n sosyal sorunlar oldu?unu; geri kalan ya da geli?mekte olan ülkelere benzer ?ekilde Uzakdo?u, Kuzey Avrupa ülkeleri gibi kalk?nm?? ülkelerin de sosyal sorunlarla bo?u?tu?unu ifade eden Prof. Dr. Recep ?entürk, bu sorunlar? ba?ka kimsenin de?il, ancak sosyal bilimcilerin inceleyip ara?t?rarak çözümlerini ortaya koyup çözebileceklerini belirtti.

Peki neden “deney tüpünün içindeki gözlemci”? Prof. Dr. Recep ?entürk, di?er bilimlerde tüpün d???ndan “içindekiler”e dair gözlemler yap?l?p birtak?m sonuçlara var?l?rken, sosyal bilimcinin kendisinin de tüpün içinde oldu?u; ailevi sorunlara mercek tutacaksa kendisinin de bir aileye sahip oldu?u, ekonomik sorunlara çözüm getirecekse kendisinin de ekonominin bir parças? oldu?u; dolay?s?yla yapaca?? gözlemin, varaca?? sonuçlar?n, önerece?i çözümlerin ve üretece?i toplumsal faydan?n kendisini ve çevresini de ilgilendirdi?i de?erlendirmesinde bulundu.

Fabrikasyon Fikirlerin, Standartla?t?r?lm?? Yakla??mlar?n Acentas? Olamay?z

Bir “sosyal bilimler” üniversitesi olarak ?bn Haldun Üniversitesinin sosyal bilimlere bak???n? ?bn Halduncu yakla??mla aç?klayan Prof. Dr. Recep ?entürk, Üniversitemizde ö?rencilerin ilk y?l Üniversite Dersleri alt?nda dersler ald?klar?n?; tarihten edebiyata, psikolojiden hukuka sosyal bilimlerin hemen her alan?nda; Bat?’daki pozitivist ve idealist sosyal bilim anlay??lar?, ?slam medeniyetinde ?bn Halduncu yakla??m ve Çin, Hint gibi Do?u medeniyetleri perspektiflerinden “insan”a ve “sosyal olaylar”a nas?l bak?ld???na bu kar??la?t?rmal? derslerle nüfuz edebildiklerini de söyledi.

Her fakülte ve bölümünde verilen “mukayeseli e?itim”in, Üniversitemizi di?er üniversitelerden ay?ran en önemli özelliklerden biri oldu?unun alt?n? çizen Prof. Dr. ?entürk, ?bn Haldun Üniversitesinin bir di?er niteli?ine ?u sözlerle temas etti: “Üniversitemizin mottosu, slogan?, ç?k?? noktas? ise ‘fikrî ba??ms?zl?k’. Bugün fabrikasyon ürünler gibi fabrikasyon fikirlerin, standartla?t?r?lm?? yakla??mlar?n tüm dünyay? her alanda etkisi alt?na ald???n? görüyoruz.

Fakat sosyal sorunlar her ülkede benzer reçetelerle çözülmez. Dü?ünce üretemiyorsan?z, fikren d??a ba??ml?s?n?z, ithal fikirlerin acental???n? yap?yorsunuz demektir. Bugün bizim ülkemizde ya?ad???m?z bir sosyal sorunu bir Norveçli, bir Japon de?il; en iyi bu ülkenin yeti?tirdi?i sosyal bilimciler çözer. Dolay?s?yla sosyal bilimler alan?nda d??a ba??ml? olamay?z. O yüzden ‘fikri ba??ms?zl?k’ diyoruz. Ki ekonomide, siyasette, sanayide ba??ms?zl???n yolu da fikri ba??ms?zl?ktan geçer.”

“?ddia Sahibiyseniz ya da Bir Fark?n?z ve ?ddian?z Olsun ?stiyorsan?z, Sizi ?bn Haldun’a Bekleriz”

Kendisini ilgiyle dinleyen liselilere ?bn Haldun’un Bat?’da da Do?u’da da sosyal bilimlerin kurucusu olarak an?ld???n? hat?rlatan Prof. Dr. Recep ?entürk, kendi sorunlar?m?z? kendimizin çözece?ini, tevarüs etti?imiz medeniyet birikimini yeniden ihya edip bu birikimin güncelle ba?lant?lar?n? sa?lam bir ?ekilde kurarak insanl??a yeniden bir ç?k?? yolu sunaca??m?z? ifade etti?i konu?mas?na; “Taklit etmeyi de?il, yeni fikirler üretmeyi istiyorsan?z; Arapça, Türkçe ve ?ngilizce kaynaklara kendi dillerinde hakim olup üç dilde mukayeseli bir e?itim almay? arzuluyorsan?z; sosyal bilimlerde iddia sahibi farkl? bir üniversitede e?itim görmeyi hayal ediyorsan?z, sizleri de ?bn Haldun Üniversitesine bekleriz” sözleriyle son verdi.

“Sosyal Bilimci: Deney Tüpünün ?çindeki Gözlemci” program?, liseli misafirlerimiz ile Rektörümüz Prof. Dr. Recep ?entürk aras?nda samimi diyaloglarla gerçekle?en soru-cevap fasl?yla sona erdi.