Küresel Hegemonyada Dil

Karamano?lu Mehmetbey Üniversitesi (KMÜ) Sa?l?k, Kültür ve Spor Daire Ba?kanl??? taraf?ndan düzenlenen Nal?nc?lar Kültür Evi Sohbetlerinde bu hafta dil üzerinden küresel sömürü sistemleri konu?uldu. KMÜ Kurumsal ?leti?im Koordinatörü ve Yeni Medya Bölüm Ba?kan? Doç. Dr. ?brahim Ethem Bilici’nin konu?mac? olarak yer ald??? sohbete üniversite personeli ve ö?rencilerin yan? s?ra entelektüel merak? olan vatanda?lar kat?ld?.

Dil ve egemenlik konusunun enine boyuna irdelendi?i sohbette Doç. Dr. Bilici, dilin önemine de?inerek  ‘Küresel Hegemonyada Dil: Dili Planlamak, E?itsizli?i Planlamak’ konulu sunum yapt?.

Eski oyuna yeni sahne, Ortado?u: Böl-Parçala-Yönet

“Bugün Ortado?u’da ya?anan ve ülkemizi de ciddi anlamda etkileyen Bat? merkezli müdahaleler, vekalet ve vesayet sava?lar?; kökenini, ke?ifler ça??nda Avrupa’n?n ticaret yollar?n? ke?fetmenin ötesinde ele geçirme, zaptu rapt alt?na alma keyfiyetinde bulmaktad?r.” diyen Bilici, Bat?n?n Sanayi devriminden sonra ham madde ve pazar aray???yla, dünyay? kendine hizmet için kurulmu? bir çiftlik gibi görerek eline geçirdi?i zenginlikleri Bat?ya ta??d???n? ve böylelikle kendine ihti?aml? bir dünya kurdu?unu söyledi.

Sömürgecilik faaliyetlerinin günümüze kadar çe?itli ?ekillerde devam etti?ini belirten Bilici, ?unlar? dile getirdi: “Günümüzde de üç a?a?? be? yukar? ayn? ?ablon kullan?lmaktad?r. Toplum etnik, dini, mezhepsel veya dünya görü?ü itibar?yla önce ayr??t?r?l?r, ayr??an toplumun aras?ndaki s?n?rlar? belirginle?tirmek ve asl?nda önemsiz olan farkl?l?klardan bir uçurum yaratmak için kar??la?t?r?l?r, uçurumun kapan?p ayr??man?n k?sa sürede sonlanmamas? için çat??t?r?l?r ve kendi kendine tekrar düzenin sa?lanamayaca?? bir kaos ortam? yarat?l?r. Sonra da egemen güçler kendi düzenini kurup ‘düzeni sa?lar’, kontrolü alt?na al?r. Bu emperyal sistem, hedef toplumun yeralt? ve yer üstü kaynaklar?n?, i? gücünü al?r götürür, din ve dilini yok eder, küresel plan?n? uygular. II. Dünya Sava?? y?llar?nda oldu?u gibi, egemenlerin sicili kabar?p ‘art?k ayr?lma vakti geldi?inde’ ise kendi yeti?tirdi?i i?birlikçisini ba?a geçirip b?rak?p gider. Böylece k?saca böl-parçala-yönet politikas? gerçekle?mi? olur ve o toplum bir daha kolay kolay belini do?rultamaz.”

Bilici, egemen güçlerin yeni sömürge düzenlerinin gerçekle?mesinde dilin de önemli bir araç olarak kullan?ld???n? belirterek ?unlar? ifade etti: “Tipik bir örnek olarak Namibya’da sadece birkaç Beyaz?n konu?tu?u ?ngilizce, ülkenin resmi ve egemen dili olmu?tur. Namibya’daki Oshiwambo ve di?er yerel dillerin her birine ba?ta, ‘dilini koru’ denir, her kabile kendi dilini ö?renmeye çal???r ve sonunda birbirini anlayamaz hale gelirler. Birbirini anlayamayanlar aras?nda anla?mazl?klar ç?kar ve d??ar?dan k??k?rtmaya da zemin haz?rlan?r. Taraflar silahland?r?l?r ve birbiriyle çat??t?r?l?rlar. Çat??ma k?z??t???nda beyaz efendi gelir ve sanki yeni fark ediyormu? gibi ‘Aaa siz niye çat???yorsunuz, bu dünyan?n ücra ve unutulmu? kö?esinde bu yerel dillerinizi kullanman?z?n bir anlam? yok, gelin aran?zda anla?abilece?iniz, dünyan?n neresine giderseniz gidin konu?abilece?iniz, i? bulabilece?iniz en de?erli, en geçerli dil olan ?ngilizceyi ö?renin’ der. Yerlilerden dil ö?renebilecek kadar imkân? olan sadece küçük bir az?nl?k ?ngilizce ö?renme imkan?na sahip olur. Mutlu az?nl?k devlet yönetimini, hukuk ve sa?l?k sistemini ele geçirir ve hükmetmeye ba?lar. ?çinden ç?kt??? kendi halk?n? efendisinin ad?na sömürmeye, yok etmeye ba?lar; tüm bu geli?meler, küresel dil ?ngilizceyi sorunlar?n çaresi olarak görmesiyle ba?lar.” 

“Dil, kar??t?rmak için de kayna?t?rmak için de kullan?labilecek çok güçlü bir silaht?r”

“Namibya’dan Hindistan’a ba?tan ba?a dil egemenli?i kurulan tüm ülkelerde dil, yeri gelince ülkeyi kar??t?rmak için kullan?lmaktad?r.” diyen Bilici, konu?mas?na ?öyle devam etti: “Be? büyük haber ajans? ve küresel medya yanl?? temsille kar???kl??? me?rula?t?r?r. Asl?nda koskoca bir k?ta olan Afrika, küçük bir ülke gibi görülerek açl?k, k?tl?k, yamyaml?k, iç çat??ma ve salg?n hastal?k ile sunulur. Tüm dünya onlar? kötü geli?melerle tan?r. Yine ayn? dil, egemen ülkelerde ise bir kayna?t?rma arac? olarak kullan?l?r. Tüm dünya Shakespeare okumal?, ?ngilizce ö?renmelidir. Küresel medya tüm dünyay? ?ngilizce ?emsiyesi alt?nda toplamal?d?r.” 

“Dilini kaybeden bir millet her ?eyini kaybetmi?tir”

Bilici, konu?mas?n?n devam?nda “Bizim Türkçemizin durumu nedir? Tarihte hiç kar??t?rma amac?yla kullan?ld? m?? Peki bugün dilimizi Kafkaslardan Balkanlara birlik ve beraberli?imiz için kayna?t?rma arac? olarak kullanabiliyor muyuz? As?l mesele budur.” diyerek “Dilini koruyamayan, kültürünü de, inanc?n? da, ba??ms?zl???n? da koruyamaz, silinir gider. Günümüzde i? yerlerinde, markalarda, konu?malarda hep ?ngilizce kullan?lmaktad?r. Asl?nda dil, ‘amaç’, idol, tanr? haline getirilmemeli; bir ‘araç’ olarak kullan?lmal?d?r. Biz kültürümüzü, medeniyetimizi ve neticede varl???m?z? kaybetmemek için dilimize sahip ç?kmal?y?z.” dedi. 

Neokolonyalizm ve dijital medya

Bilici, yeni sömürgecilik sisteminin ise dijital mecralarda çok etkin oldu?unu belirterek ?unlar? dile getirdi: “ABD men?eli dijital ve sosyal medya üzerinden alg?lar yönetilmekte, zihinler sömürülmekte, zihinler yönetilmektedir. Egemenlerin bilimde, teknolojide, silahlanmada üstünlük yar??? kar??s?nda, Do?u toplumlar? c?l?zl?klar?, parçalanm??l?klar? ve fukaral?klar?yla a?a??l?k kompleksine gark olmaya itilmektedir. Biz kendimizi, tarihimizi hat?rlamal?, art?k uyan?p dilimize, kültürümüze, insan?m?za sahip ç?kmal?, birlik ve beraberlik içinde yeniden tüm dünyan?n umudu ve lideri olmal?y?z. Bunun için de bilgi teknolojilerine daha çok kafa yormal?, kendi sosyal medyam?z? geli?tirmeli, dilimizi, sesimizi cihana duyurmal?y?z.” 
Söyle?i program? soru cevap k?sm?n?n ard?ndan sona erdi.